کیست بیکر چیست؟ + علل و درمان

کیست بیکر نوعی توده ناشی از بیرون زدگی غشای سینوویال در ناحیه پشت یا کنار زانو است. برخی پزشکان از اصطلاح فتق برای آن استفاده می‌کنند که به علت تجمع مایع در قسمت عقبی زانو ایجاد شده است. در این مقاله، به بررسی علت ایجاد کیست بیکر، علائم و درمان‌های موجود خواهیم پرداخت.

کیست بیکر چیست؟

کیست بیکر نوعی توده پر از مایع است که در پشت زانو، در ناحیه پشتی خارجی ساق تشکیل می‌شود. این کیست اغلب ناشی از اختلالات و آسیب در مفصل زانو است و به عنوان یک علامت فرعی از بیماری‌‌های مفصلی مانند التهاب مفصل زانو (آرتریت) یا آسیب به بافت‌‌های مفصلی شناخته می‌شود. زمانی که مفصل زانو آسیب می‌بیند یا در آن التهاب رخ می‌دهد، میزان مایع سینوویال (مایع مفصل) درون مفصل افزایش پیدا می‎کند. این مایع اضافی می‌تواند از مفصل زانو خارج شده و در ناحیه پشتی ساق تجمع یابد، که به وجود کیست بیکر منجر می‌شود.

بیشتر بخوانید: متخصص ارتوپد خوب در آیت الله کاشانی

دلایل ایجاد کیست بیکر

این کیست در اثر آسیب دیدگی مفصل زانو و نواحی اطراف آن ایجاد می‌شود. در ادامه به طور مختصر این علت به وجود آمدن کیست بیکر را بیان خواهیم کرد:

📌 التهاب مفصل زانو

📌 وجود بیماری آرتریت روماتوئید

📌 آسیب بافت‌‌های مفصلی در اثر حادثه یا ورزش‌های سنگین

📌 بیماری‌های روماتیسمی

📌 اختلالات سازگاری مفصلی زانو

بیشتر بخوانید: بهترین جراح تعویض مفصل زانو در تهران کیست؟

علائم کیست بیکر

علائم کیست بیکر با توجه به شدت و وضعیت جسمانی در افراد مختلف، متفاوت است. گاهی برخی افراد با وجود این کیست هیچ علائمی نخواهند داشت و زمانی که این کیست پیشرفت داشته و بزرگ شده و با درد همراه شود، تازه متوجه بروز آن می‌شوند. در ادامه نشانه‌هایی از وجود این کیست پشت زانو را بیان می‌کنیم.

🔰 احساس درد آزاردهنده

🔰 سفتی زانو یا سفت شدن ساق پا

🔰 توده قابل لمس در ناحیه پشتی زانو یا ساق پا

🔰 تورم ناحیه پشتی زانو و افزایش التهاب با انجام فعالیت‌های فیزیکی 

🔰 محدودیت در حرکت زانو یا خم کردن زانو

🔰 احساس فشار و ناخوشی در پشت زانو

بیشتر بخوانید: بورسیت زانو چه علائمی دارد؟

تشخیص کیست بیکر

تشخیص کیست بیکر باید توسط بهترین متخصص ارتوپدی انجام شود. دکتر برزو قزوینیان در این مورد دانش و تجربه بالایی دارد و تاکنون نمونه‌های بسیاری از این کیست‌ها را شناسایی و درمان کرده است.

✅ پزشک با بررسی ناحیه پشتی زانو و ساق پای شما، توده قابل لمس را تشخیص می‌دهد. او ممکن است اندازه، شکل و قابلیت حرکت توده را ارزیابی کند.

✅ درباره علائمی که تجربه می‌کنید و زمانی که این علائم شروع شده‌اند، سوابق بیماری ‌های قبلی و عواملی که می‌توانند به تشکیل کیست بیکر مرتبط باشند، سوال خواهد کرد.

✅ تست‌‌های تصویربرداری انجام می‌شود تا تشخیص نهایی را تایید کند. سونوگرافی معمولاً روش اولیه برای تشخیص کیست بیکر است. این تست امکان تشخیص و تعیین اندازه و مشخصات کیست را فراهم می‌کند.

✅ گاهی اوقات، رادیوگرافی (X-ray) نیز استفاده می‌شود تا تشخیص دقیق تری انجام شود.

✅ در برخی موارد، بهترین جراح ارتوپدی، تست‌‌هایی نظیر رزونانس مغناطیسی (MRI) یا آرتروسکوپی را تجویز می‌کند. این تست‌ ها معمولاً در مواردی که بیشتر اطلاعات مورد نیاز برای تشخیص و بررسی علت ایجاد کیست بیکر لازم است، استفاده می‌شوند.

بیشتر بخوانید: بیماری روماتیسم مفصلی چه علائمی دارد؟

درمان‌ کیست بیکر

درمان کیست بیکر به شدت علائم و عوامل ایجاد کننده آن بستگی دارد. در برخی موارد، کیست بیکر  خودبخود بهبود می‌یابد و نیاز به درمان خاصی ندارد اما این موضوع را باید جراح ارتوپدی تایید کند. در مواردی که علائم درد، تورم و محدودیت حرکت را تجربه می‌کنید و یا کیست بزرگ و مزاحم شده است، درمان‌‌های زیر مورد استفاده قرار می‌گیرند.

درمان غیر جراحی کیست بیکر

استفاده از آرام ‌بخش‌ها: داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن تجویز می‌شود تا درد و التهاب ناشی از این کیست را کاهش دهند. این مورد از موارد درمانی علائم بشمار می‌رود و فقط کمی از التهاب آن کاهش می‌دهد.

تزریق مواد ضد التهاب: پزشک می‌تواند مواد ضد التهابی مانند کورتیکواستروئیدها را به ناحیه مبتلا تزریق کند.

فیزیوتراپی: درمان فیزیکی مانند تمرینات استرچینگ و تقویتی، ماساژ، الکتروتراپی و برخی روش‌‌های فیزیوتراپی دیگر ممکن است بهبود کیست بیکر را تسریع کند.

درمان جراحی کیست بیکر

داروهای تزریقی: داروهای تزریقی مخصوص مستقیماً به کیست بیکر تزریق می‌شود که موجب تخلیه ترشحات از کیست می‌شود. در واقع با استفاده از این داروها مایع سینوویال درون کیست را به بیرون می‌کشند تا برجستگی آن از بین برود.

جراحی لاپاروسکوپی: در برخی موارد، پزشک به روش لاپاروسکوپی جراحی کیست بیکر را انجام و آن را تخلیه می‌کند و سپس حتما عوامل موجود در پشت آن را بررسی خواهد کرد تا مورد دیگری وجود نداشته باشد.

جراحی باز: در موارد نادر که درمان ‌های دیگر نتیجه ندهند یا کیست بیکر بسیار بزرگ باشد، جراحی باز برای از بین بردن این کیست انجام می‌شود.

بیشتر بخوانید: درمان آرتروز زانو با رایج ترین روش‌ها

عوارض عدم درمان کیست بیکر

عدم درمان کیست بیکر منجر به عوارض و مشکلاتی متعددی برای افراد می‌شود که بهتر است آن‌ها را بشناسید. این عارض عبارتند از:

📌 درد و ناراحتی

📌 تورم و قرمزی

📌 ترشحات مفصلی

📌 شکستگی کیست

📌 عفونت

سوالات متداول کیست بیکر

نتیجه گیری

کیست بیکر یک نوع توده‌ای است که در زانو ایجاد می‌شود. این کیست اغلب به عنوان علائمی از مشکلات مرتبط با زانو شناخته می‌شود. این توده اغلب در پشت زانو به وجود می‌آید و ممکن است باعث درد، سفتی و تورم در این منطقه شود. علت اصلی آن معمولاً از تولید بیش از حد مایع موجود در زانو ناشی می‌شود، که می‌تواند به علت آسیب، التهاب یا بیماری‌های مرتبط با زانو ایجاد شود. برای درمان کیست بیکر ابتدا از روش های غیر تهاجمی و غیر جراحی استفاده می‌کنند و در صورتی که این تکنیک های درمانی پاسخگو نبودند، از روش های جراحی استفاده می‌شود. در صورتی که به کیست بیکر پشت زانو دچار هستید، پیگیری لازم را داشته باشید تا دچار محدودیت حرکتی زانو در طولانی مدت نشوید.